Saturday, February 24, 2007

Từ từ thiện đến công bằng

TTCT - Xã hội muốn hiện đại thì từ từ thiện phải vươn tới công bằng, không chỉ từ tấm lòng mà từ sự hiểu biết và ý thức trách nhiệm...

Mùa xuân cũng là mùa của lòng nhân ái và tình liên đới. Cái tết vừa qua thật ấn tượng với những chương trình từ thiện đủ loại như vé xe về quê ăn tết cho sinh viên, văn nghệ, đi bộ quyên góp cho người nghèo và thiệt thòi, cùng nhiều hình thức khác nữa.

Nhưng ấn tượng nhất là chương trình “Tết làm điều hay” đã quyên được gần 4 tỉ đồng. Phong trào “tang lễ từ thiện” (gia đình dành hết tiền phúng điếu cho mục đích từ thiện) từ 2002 đến nay đã góp 2,7 tỉ đồng cho người thiệt thòi. Ngoài số tiền và công sức bỏ ra, quan trọng nhất là sự tác động trên ý thức quần chúng về trách nhiệm xã hội.

Tuy nhiên, cứ làm từ thiện thì mãi mãi phải đeo đuổi nó mà không đạt được mục đích của một xã hội tiến bộ và hiện đại. Đó là công bằng xã hội. Dù cố gắng cách mấy cũng không tránh khỏi bỏ sót một số đối tượng. Dẫu sao tổng số tiền quyên góp từ nhiều phía lên đến gần vài chục tỉ cũng chỉ mang tính xoa dịu (trước kia có cách nói là “xoa dầu cù là”) làm cho tết bớt khổ, bớt buồn nhưng không giúp người nghèo, người đau khổ thoát khỏi hoàn cảnh của họ. Và vài chục tỉ hay cả hàng trăm tỉ bỏ ra cũng chẳng ăn nhằm gì so với hàng tỉ tỉ mất mát do tham ô, lãng phí. Và bất công là một lực cản rất lớn cho đại đoàn kết dân tộc và sự phát triển đích thực.

Bởi thế, nếu ta có quyền lâng lâng vui sướng vì “tết đã làm được vài điều hay” thì cũng không nên tự mãn dừng ở đó. Những cảnh phát quà không ngưng nghỉ gợi lên hình ảnh của một xã hội còn kẻ ngửa tay xin - người từ trên ban xuống, kẻ ban ơn - người chịu ơn. Hơn nữa, các cuộc nghiên cứu cho thấy đối tượng của từ thiện dần dà sẽ ỷ lại, chây lười và luôn mong chờ sự giúp đỡ từ bên ngoài, không cố gắng vươn lên. Chính ngay ở điểm này chúng ta gây tổn thương cho họ.

Nếu chỉ làm từ thiện thì nghèo đói, bệnh tật sẽ vẫn kéo dài. Từ thiện là biểu hiện của một xã hội chưa bình đẳng.

Một xã hội muốn hiện đại hóa thì phải biết từ từ thiện vươn lên tới công bằng. Công bằng không có được chỉ từ tấm lòng mà từ sự hiểu biết và ý thức trách nhiệm. Nó không biểu hiện bằng sự ban ơn mà được cài đặt trong cơ chế chính sách nhằm mục tiêu phát triển cụ thể, với quyết tâm thực hiện của toàn dân.

Thực hiện công bằng trước tiên là quyết liệt chống tham ô, lãng phí để giành lại những số tiền khổng lồ cho người nghèo. Công bằng là làm tốt và đến nơi đến chốn những chương trình, chính sách nhằm mục đích này.

Ví dụ như bảo hiểm y tế mà dân không ngừng kêu ca. Công bằng là nhà ở cho người nghèo thay vì làm cho dân khổ hơn với chuyện di dời. Bạn trẻ đi bộ quyên góp cũng hay, nhưng nếu đi bộ để nhắc nhở việc thực hiện chính sách công bằng tốt hơn hay chống tham nhũng thì còn có ý nghĩa hơn nữa.

Công bằng là đầu tư kinh tế lẫn xã hội cho các vùng sâu vùng xa chịu nhiều thiệt thòi, là tiêu diệt định kiến đối với người nhiễm HIV và thân nhân họ. Công bằng là không thương hại (“thương mà hại”) người khuyết tật bằng cách tặng quà... mà đẩy mạnh các pháp luật và chính sách dành cho họ. Ví dụ môi trường thân thiện cho người đi xe lăn, phạt nặng các xí nghiệp không tuyển người khuyết tật không vì họ thiếu khả năng mà vì ngoại hình của họ.

Công bằng là đóng thuế đầy đủ để điều tiết ngân sách an sinh xã hội. Sắp tới, với những chuyển động kinh tế lớn còn phải nghĩ tới một quĩ hỗ trợ thất nghiệp, bởi những hậu quả tiêu cực của thất nghiệp sẽ gây những mất mát lớn về kinh tế cũng như về xã hội. Chắc cũng đã đến 1úc tập trung và hệ thống hóa quĩ cứu trợ với một bộ phận tham mưu có năng lực và công tâm, để nghiên cứu một cách có hệ thống các nhu cầu và giúp phân phối một cách đồng đều. Quĩ này không chỉ để cho mà còn để đầu tư phát triển, đưa vào những dự án mang tính bền vững.

Nguyên tắc cốt lõi của khoa học công tác xã hội mà nhiều người nhầm lẫn với từ thiện là sự TỰ GIÚP của đối tượng. Đó là giúp họ nhận ra không những các khó khăn mà cả tiềm năng và sức mạnh của họ để họ biết vận dụng mà vươn lên. Trong phát triển cộng đồng trên thế giới thì hai định hướng hành động chính là “xây dựng năng lực” (capacity building), và tạo quyền (empowerment) cho đối tượng được giúp đỡ. Muốn tự tin vươn lên, đối tượng phải ý thức QUYỀN của mình (quyền được thỏa mãn các nhu cầu cơ bản, quyền được tham gia góp ý, kiểm soát các chính sách...). Cho nên họ KHÔNG CÒN XIN MÀ BIẾT ĐÒI.

Còn ta thì không còn CHO mà CHIA, thậm chí TRẢ cho họ những gì thuộc về quyền của họ. Giúp cho người tự giúp thì khó hơn ban phát nhiều vì phải có kiến thức và kỹ năng (khơi gợi, vận động tham vấn, tổ chức và tự đặt mình ở một vị trí bình đẳng với đối tượng, không phải kẻ ban ơn từ trên...). Nghệ thuật là làm cho mình nhỏ đi để người dân lớn lên.

Phục vụ cho công bằng bằng tấm lòng không đủ mà phải biết phẫn nộ trước sự bất công và gây ý thức phẫn nộ (một sự phẫn nộ “thánh thiện”) này cho người xung quanh. Hi vọng thế hệ trẻ quan tâm đến công bằng thay vì chỉ hài lòng với từ thiện. Hi vọng các bạn giải quyết bệnh của xã hội một cách khoa học. Nghĩa là không chỉ “xoa dầu cù là” mà điều trị bằng kiến thức và kỹ năng đặc biệt, thậm chí phẫu thuật nếu cần. Chúc các bạn năm mới có những suy nghĩ mới.

NGUYỄN THỊ OANH

Friday, February 23, 2007

REFERENCES

REFERENCES


BOOKS:

[1] Beeman, Randal S -A green and permanent land -ecology and agriculture in the twentieth century, Univ. Press of Kansas 2001
[2] Berleant, Arnold - Living in the landscape - toward an aesthetics of environment, Univ. Press of Kansas 1996
[3] Balsam, N. El – Energy Plant Species – Their Use and Impact on Environment and Development, Earthscan Publication Ltd 1998
[4] Campbell, Craig S. - Constructed wetlands in the sustainable landscape, Wiley 1999
[5] Coates, Peter - Nature – Western attitudes since ancient times, University of California Press 1998
[6] Conford, Philip - The origins of the organic movement, Floris Books 2001
[7] Eagles, Paul F. J. - Sustainable tourism in protected areas- guidelines for planning and managements, World Trade Organization 2002
[8] Harmon, David (Editor) - The full value of parks - from economics to the intangible, Rowman & Littlefield Publishers 2003
[9] Huxley, Peter A. - Tropical agroforestry 1999, Blackwell Science
[10] Gliessman, Stephen R. - Agroecology - ecological processes in sustainable agriculture, Ann Arbor Press 1998
[11] Golley, Frank B. (Editor) - Rural planning from an environmental systems perspective , Springer series on environmental management 1999
[12] Goudie, Andrew (Editor) - Techniques for desert reclamation, Wiley 1996
[13] Gould, John - Rainwater catchment systems for domestic supply-design, construction and implementation, Intermediate Technology 1999
[14] Lo, Fu-chen (Editor) - Globalization and the sustainability of cities in the Asia Pacific region, United Nations Univ. Press 2001
[15] Lyle, John Tillman - Regenerative design for sustainable development, Wiley 1994
[16] Matsushita, Kazuo (Editor) - Environment in the 21st century and new development patterns, Kluwer - Institute for Global Environmental Strategies book series ; Volume 2, 2001
[17] Melby, Pete - Regenerative design techniques -practical applications in landscape design, Wiley 2002
`
[18] Nair, P. K. Ramachandran - An introduction to agroforestry, Kluwer 1993
[19] Orr, David W. - The nature of design - ecology, culture, and human intention, Oxford Univ. Press 2002
[20] Schmidt, Ralph (Editor) - Forests to fight poverty -creating national strategies, Yale Univ. Press 1999
[21] Schor, Juliet B. (Editor) - Sustainable planet -solutions for the twenty-first century, Beacon Press 2002
[22] Seitz, John L. - Global issues - an introduction, Blackwell 1995
[23] Solbrig, Otto T. (Editor) - Globalization and the rural environment, Harvard Univ. Press 2001
[24] Terborgh, John - Requiem for nature, Island Press 1999
[25] Tuan, Yi-Fu - Topophilia - a study of environmental perception, attitudes, and values, Columbia Univ. Press 1990
[26] Turner, Tom - Landscape planning and environmental impact design, UCL Press 1998
[27] Wolf, Benjamin - Sustainable soils -the place of organic matter in sustaining soils and their productivity, Food Products Press 2003
[28] Sherwood C. Reed, E. Joe Middlebrooks and Ronald W. Crites - Natural Systems for Waste Management and Treatment, McGraw-Hill Book Company, 1988

E-BOOKS, ARTICLES & INTERNET RESOURCES:

Issues of the Contemporary Age

[29] Global Issues, http://www.globalissues.org/
[30] Global climatic and environmental crisis and its solution
http://www.psrast.org/globecolcr.htm
[31] UNDP – Human Development Report 2004
http://hdr.undp.org/reports/global/2004/
[32] The Threatened Biosphere, http://www.defenders.org/bio-bi01.html
[33] Edward Goldsmith - Writer, philosopher, ecological visionary
http://www.edwardgoldsmith.com/
- Hell on Earth: mankind and the environment: http://www.edwardgoldsmith.com/page64.htm
-
Can humanity adapt to the world that science is creating?
http://www.edwardgoldsmith.com/page30.html
[34] Theories of Alienation
http://www.bangladeshsociology.org/myweb21/articles/theories_alienation.html

[35] Alienation, Anomie, Angst, http://doggo.tripod.com/doggalienat.html
[36] Dr. Kazi. F. Jalal, Havard Extension School - The Challenges of Sustainable Development, http://www.courses.dce.harvard.edu/~envre115/1005.pdf

Philosophical Background

[37] Gathering – Journal of the International Community for Ecopsychology

http://www.ecopsychology.org/journal/gatherings3/toc.html

[38] Ecology, Evolution, Nature, Culture and Society
http://www.spaceandmotion.com/evolution-ecology-nature-culture-society.htm

[39] Phil Brown – Buddhism and the Ecocrisis
http://www.buddhanet.net/mag_eco.htm

[40] Gaia and Deep Ecology, http://www.heureka.clara.net/gaia/index.htm

[41] Leslie E. Sponsel and Poranee Natadecha-Sponsel, Buddhist Principles for A Nonviolence Ecology, http://www.globalnonviolence.org/docs/buddhism/chapter14.pdf

[42] Taoism - Stanford Encyclopedia of Philosophy
http://plato.stanford.edu/entries/taoism/

On Sustainability

[43] Sustainability Within A Generation – A new vision for Canada, David Suziki Foundation, http://www.davidsuzuki.org/WOL/Sustainability/
[44] Sustainable Enterprises--"For the Earth and its Inhabitants"
http://www.sustainableenterprises.com/index.htm
[45] UNESCO – Teaching and Learning for a Sustainable Future – A Multimedia Teacher Education Programme, http://www.unesco.org/education/tlsf/
[46] Envisioning a Sustainable Future, http://www.betterworld.com/BWZ/9610/cover1.htm
[47] Simple Living, http://www.simpleliving.net/
[48] Sustainable Living Network, http://www.sustainableliving.org/
[49] Eco-Portal - The EnvironmentalSustainability.Info Source - An Information Gateway Empowering the Movement for Environmental Sustainability http://www.environmentalsustainability.info/
[50] Environment Sustainability Links, http://www.ecosustainable.com.au/links.htm
[51] Tom Bender – Sustainable Economics and Architecture
http://www.tombender.org/

Permaculture in general

[52] Permaculture International Ltd, http://www.permacultureinternational.org/
[53] The Permaculture Research Institute, http://www.permaculture.org.au/
[54] Permaculture Magazine – Sollutions for Sustainable Living
http://www.permaculture.co.uk/
[55] The Farm – A Collections of Permaculture Resources
http://www.thefarm.org/permaculture/
[56] Permaculture.net, http://www.permaculture.net/
[57] Holmgren Design Service – The source of permaculture vision and innovation, http://www.holmgren.com.au/
[58] Landscape Designer and Permaculture Consultant – Patricia Michael http://www.patriciamichaeldesign.com/index.htm
[59] Links Collections on Permaculture, http://www.ibiblio.org/london/
[60] Permaculture Institute of Northern California
http://www.permacultureinstitute.com/
[61] Permaculture – An Approach to Sustainable Living
http://www.heathcote.org/PCIntro/Default.htm
[62] Margaret Rainbow Web - The Permaculture Journey
http://www.users.on.net/~arachne/pcjourn.html
[63] Learning Curve Permaculture Design, by Bob Ewing
http://www.suite101.com/myhome.cfm/urbanpermaculture
[64] Introduction to Permaculture – Concepts and Resources
http://www.attra.org/attra-pub/perma.html
[65] NICCO, http://www.kyoto-nicco.org/perm_e.htm
[66] Designing for a Sustainable Future – IPC VI Conference
http://www.rosneath.com.au/ipc6/toc.html
April Sampson Kelly - Permaculture Business: http://www.rosneath.com.au/ipc6/ch03/sampson/index.html
[67] Journey to Forever, http://journeytoforever.org/
[68] School for Designing a Society, http://www.designingasociety.org/
[69] One Green World – A Gardening Adventure, http://www.onegreenworld.com/
[70] Mitra Adron –Permaculture Links, http://www.mitra.biz/permaculture_links.shtml
[71] Gaia Trust, http://www.gaia.org/
[72] Path to Freedom – Providing pathways for living a self-sufficient lifestyle in urban setting, http://www.pathtofreedom.com/
[73] Earth Flow Design Works – The Artistry of Ecology
http://www.earthflow.com/newcourses/index.shtml
[74] Building Our Sustainable Future
http://www.consensus.net/sustainable_future.html
[75] Pinyon Design – Developing a partnership between people and nature
http://www.pinyondesign.com/index.html

Permaculture Techniques


[76] Organic Agriculture - GTZ

http://www2.gtz.de/organic-agriculture/english/prod/prod01.html

[77] Intercropping

http://www.evergreentrust.org.uk/trust/intercropping.html

[78] Chris Landon-Lane, Livelihood Grow in Gardens - Diversifying Rural Incomes Through Home Gardens, FAO 2004 http://www.fao.org/documents/show_cdr.asp?url_file=//docrep/006/y5112e/y5112e01.htm

[79] Agriculture Overview, http://attra.ncat.org/attra-pub/agroforestry.html

[80] Cross-slope and Strip-crop farming

http://www.peisland.com/agrtour/xslope.html

[81] How does strip-cropping control water and wind erosion

http://citv.unl.edu/cornpro/html/soil_man/smstrip.html

[82] Sustainable Agriculture in Upland Areas of Asia – Food & Fertilizer Technology Center, http://www.fftc.agnet.org/library/article/ac1997b.html

http://www.fftc.agnet.org/library/image/eb461f1.html

[83] Vermicompost

http://www.tenderlovingcompost.com/vermicompost.html

[84] Earthworm as a natural resource

http://www.wormfarm.com/discussion.php

[85] Improving Nutrition through Home Gardening, FAO 2001

http://www.fao.org/documents/show_cdr.asp?url_file=/DOCREP/003/X3996E/x3996e00.htm

[86] Oasis Design, http://www.oasisdesign.net/

[87] Design for Lifestyle and the Future – Home Technical Manual

http://www.greenhouse.gov.au/yourhome/technical/fs00.htm

[88] Natural Heating and Cooling – Sustainable Energy Coalition

http://www.sustainableenergy.org/resources/technologies/solar_passive.htm#A.%20Orientation

[89] Harvest the Rain – Mother Earth News, 2003

http://www.motherearthnews.com/library/2003_August_September/Harvest_the_Rain

[90] Sourcebook of Alternative Technologies for Freshwater Augmentation in Some Countries in Asia, http://www.unep.or.jp/ietc/publications/techpublications/techpub-8e/index.asp#1 and http://www.lenntech.com/home.htm

[91] Fact Sheet – Domestic Rainwater Harvesting

http://www.lboro.ac.uk/well/resources/fact-sheets/FactSheet_RainwaterHarvesting-final.doc

[92] Water Harvesting FAO, 1991

http://www.fao.org/docrep/U3160E/u3160e00.htm#Contents

[93] Harvesting Rainwater on Your Properties

http://rfcd.pima.gov/wh/index.html

[94] A Sourcebook for Green and Sustainable Building

http://www.greenbuilder.com/sourcebook/

[95] Real Goods – Products for an Ecologically Sustainable Future

http://www.realgoods.com/

[96] T R Preston and Lylian Rodríguez, University of Tropical Agriculture Foundation, Cambodia- Low-cost biodigesters as the epicenter of ecological farming systems, http://www.mekarn.org/procbiod/prest.htm

[97] J Chará, Gloria Pedraza and Natalia Conde,

The productive water decontamination system: A tool for protecting water resources in the tropics, http://www.cipav.org.co/lrrd/lrrd11/1/cha111.htm

[98] Renewable Energy Factsheet, http://www.infinitepower.org/factsheets.htm

[99] Passive Solar Design for Home, http://www.nrel.gov/docs/fy01osti/27954.pdf

[100] Passive Solar Design

http://www.esru.strath.ac.uk/EandE/Web_sites/01-02/RE_info/passive_solar.htm

[101] L, Walker, 2004 – Colorado State University, Landscaping for Energy Consevation, http://www.ext.colostate.edu/pubs/garden/07225.html

[102] William C. Welch, Extension Landscape Horticulturist -Texas Agricultural Extension Service, Landscaping for Energy Consevation

http://aggie-horticulture.tamu.edu/extension/homelandscape/energy/energy.html

[103] Energy Saving Landscape

http://www.sustland.umn.edu/design/energysaving.html

Ecovillage

[104] Global Ecovillage Network (GEN), http://gen.ecovillage.org/

[105] Creating Community, http://www.greatdreams.com/commune.htm

[106] Roseneath Ecovillage, http://www.rosneath.com.au/

[107] Duckmill Ecovillage, http://www.duckmill.com/ecovillage.html

[108] Regenerative Community, http://www.citiesoflight.net/RegenComm.html
[
109] Sustainable Development-Based Ecotourism
http://www.mekonginfo.org/mrc_en/doclib.nsf/0/696047C635E5CBD4802566F0005245BC/$FILE/Acticle2.htm

Vietnam

[120] FAO in Vietnam, http://www.fao.org.vn/

[121] Worldbank in Vietnam

http://web.worldbank.org/WBSITE/EXTERNAL/COUNTRIES/EASTASIAPACIFICEXT/VIETNAMEXTN/0,,menuPK:387571~pagePK:141159~piPK:141110~theSitePK:387565,00.html

[121] UNDP Vietnam, http://www.undp.org.vn/

- Basic Fact about Vietnam: http://www.undp.org.vn/undp/fact/base.htm

- Briefing Report for Vietnam 2004:

http://www.undp.org.vn/undp/docs/2004/briefing04/briefing04.pdf

[123] State of the Environment in Vietnam 2001

http://www.nea.gov.vn/English/state/SoE/sumary.htm

[124] Socio-economic Renovation in Vietnam, The Origin, Evolution, and Impact of Doi Moi, 2000 - Edited by Peter Boothroyd and Pham Xuan Nam,

http://web.idrc.ca/es/ev-9407-201-1-DO_TOPIC.html

[125] Options for Renewable Energy in Vietnam, Workshop 1999, Hanoi

http://www.worldbank.org/astae/options_for_renewable_energy_in_vietnam.pdf

[126] Nguyen, Quoc Khanh - Ph.D thesis:

Long term optimization of energy supply and demand in Vietnam with special reference to the potential of renewable energy – Oldenburg University 2005

http://docserver.bis.uni-oldenburg.de/publikationen/dissertation/2005/ngulon05/ngulon05.html

http://docserver.bis.uni-oldenburg.de/publikationen/dissertation/2005/ngulon05/pdf/ngulon05.pdf

[127] Solar Energy in Vietnam, http://www.self.org/vietnam.asp

[128] Renewable Energy for Rural Areas: Vietnam

http://tcdc.undp.org/experiences/vol8/Vietnam.v8-9.pdf

[129] Renewable Energy for the Developing World – The Power of Water – Renewable Energy in Vietnam

http://www.ictp.trieste.it/~twas/pdf/NL15_1_PDF/05-RenewEnergy_21-28_low.pdf

[130] Ho Thi Lan Huong, Institute of Energy, Hanoi, Vietnam

Utilization of biogas technology for generating electricity and storing oranges

http://www.mekarn.org/procbiod/huong.htm

[131] Integrated Agriculture – Aquaculture, FAO 2001

http://www.fao.org/documents/show_cdr.asp?url_file=//DOCREP/005/Y1187E/y1187e00.htm

- Le Thanh Luu: The VAC system in Northern Viet Nam

http://www.fao.org/documents/show_cdr.asp?url_file=///DOCREP/005/Y1187E/y1187e10.htm

[132] Nguyen Van Man -

Fossil fuels or bio-energy? - http://www.metafro.be/leisa/1992/8-4-3.pdf

Intensive small-scale farming in Vietnam - http://www.metafro.be/leisa/1995/11-1-4.pdf

[133] Vietnam Renewable Energy Expert http://www.vnrex.com/HOME.html

[134] PRESSEA – Promotion of Renewable Energy in South East Asia
http://www.aseanenergy.org/pressea/vietnam/vietnam.htm

[135] Vietnamese Culture Journey - http://www.vietspring.org/

- Huynh Dinh Te: Social Relationships, http://www.vietspring.org/values/social.html

[136] Vietnamese Culture – Website of the Permanent Mission of the S. R. of Viet Nam to the United Nations, http://www.un.int/vietnam/cul_coo/Culture.htm

[137] Vietnam Tourism Festivals, http://www.travelsvietnam.com/festival-list.asp

[138] Fine Arts of Vietnam, http://saigoninfo.com/vanhoa/arts.php

[139] Dr. Nguyen Van Chien, University of Economy, HCMC, Vietnam

Effects of Craft Villages on Socioeconomic Development in Rural Areas of Vietnam, 2005

http://www.ueh.edu.vn/tcptkt/english/2005/thang06-05/nguyenvanchien.htm

[140] Vietnam Business Portal - http://www.vnemart.com/

- The Beautiful Culture of Villages and Their Handicraft Products:

http://www.vnemart.com/bizcenter/3/Vietnamese%20traditional%20handicraft/859/3773

- The Vietnamese villages Producing Traditional Handicraft Products

http://www.vnemart.com/bizcenter/3/Vietnamese%20traditional%20handicraft/859/3791

- Importance of Development of Handicraft Production to Economy

http://www.vnemart.com/bizcenter/3/Vietnamese%20traditional%20handicraft/859/3774

[141] Vietnam’s traditional villages

http://www.vietnamtourism-hcmcuk.co.uk/traditional%20villages.htm

[142] Craft villages of Vietnam

http://www.vnnews.com/arts/fineart/handicraft/e_pages/e_handvillage.htm

[143] Linking Green Productivity to Ecotourism: Experiences in the Asia-Pacific Regions, http://www.apo-tokyo.org/gp/51_9gplinkingeco.htm

- Nguyen, Thuy Khanh Doan: Sustainable Tourism Development in Vietnam

http://www.apo-tokyo.org/gp/e_publi/gplinkeco/32chapter30.pdf

- Quach Minh Hong: Ecotourism Case Studies in Vietnam

http://www.apo-tokyo.org/gp/e_publi/gplinkeco/33chapter31.pdf

[144] Travel Differently with Footprint Vietnam!

http://www.footprintsvietnam.com/